Nog geen zicht op extra geld

E-mailadres Afdrukken

Voor de verduurzaming van schoolgebouwen is een flinke investering nodig. Waar het geld vandaan moet komen, is nog steeds onduidelijk.

De komende 30 jaar moet zo’n € 42 miljard extra in gebouwen worden geïnvesteerd om de CO2-doelen voor 2050 te halen. Dat schreven de PO-Raad, VO-raad en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in hun sectorale routekaart van oktober 2020. Een groot deel van deze investering kan niet met een lagere energierekening worden terugverdiend. Door de extra installaties gaan de energie- en onderhoudskosten in de praktijk juist vaak omhoog. Waar het geld vandaan moest komen was bij het uitbrengen van de routekaart nog onduidelijk.

Wel voor ventilatie

In mei 2020 kondigde minister Ollongren van binnenlandse zaken een investeringsimpuls van € 50 miljoen aan voor investeringen in scholen en sportgebouwen, om te voorkomen dat de werkgelegenheid in de bouw vanwege corona achteruit zou gaan. Dit bedrag is alleen beschikbaar met cofinanciering. Op deze wijze hoopt de minister dat in totaal voor € 150 tot € 250 miljoen aan investeringen zouden worden gedaan. Later is deze regeling gekoppeld aan de regeling voor de verbetering van de ventilatie op scholen, de zogenaamde SUVIS-regeling.

Veel gemeenten en scholen zitten met de vereiste van cofinanciering in hun maag omdat het geld er niet is. De bekostiging die gemeenten en scholen van het Rijk voor onderwijshuisvesting ontvangen is immers al jaren structureel te laag, blijkt uit meerdere onderzoeken.

Niet voor uitvoering

De Raad van het Openbaar Bestuur (ROB) heeft onderzoek laten doen naar de extra kosten die gemeenten moeten maken om hun vastgoed te verduurzamen. Uit het onderzoeksrapport van AEF komt naar voren dat het de komende jaren gaat om zo'n € 10 tot € 15 miljoen per jaar aan uitvoeringskosten; dus exclusief de investeringen in maatregelen.

In haar adviesrapport van 25 januari 2021 adviseert de raad echter deze kosten buiten beschouwing te laten bij de bekostiging van het Rijk aan gemeenten. Volgens de raad is het niet logisch de extra kosten bij het Rijk neer te leggen, omdat het Rijk dergelijke kosten ook heeft. In Nederland hebben we het zo geregeld dat als de kosten van het Rijk omhoog gaan, de bijdrage die gemeenten in het gemeentefonds ontvangen ook omhoog gaat. Op deze wijze blijven de financiële verhoudingen tussen Rijk en gemeenten gelijk. Anders dan voor de andere extra uitvoeringskosten leidt dit advies op korte termijn niet tot extra geld.

Weinig aandacht voor bekostiging 

Ook loopt er nog een lnterdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) waarin het Rijk onderzoekt welke opgaven er liggen op het gebied van onderwijshuisvesting en hoe hieraan voldaan kan worden. De verwachting is dat dit onderzoek zich met name richt op de verdeling van verantwoordelijkheden tussen gemeenten en schoolbesturen, en er niet veel aandacht is voor de te lage bekostiging. In het IBO participeren alleen ministeries en de rapporten die ze opleveren zijn niet openbaar. De hoop is nu vooral gevestigd op het nieuwe kabinet. 

Meer informatie

De routekaarten en genoemde subsidieregelingen en onderzoeken zijn terug te vinden op de website van Bouwstenen (informatie - duurzaam en fris). Komend jaar werkt het Bouwstenen-netwerk graag mee aan een oplossing voor het financieringsvraagstuk. Zie in dit verband de Agenda Maatschappelijk Vastgoed 2021

 

Deel dit artikel op:

 

Trefwoorden

laatste uitgave