Waarborgen van rechtsbescherming

E-mailadres Afdrukken

Op 19 februari 2010 is de Wet Implementatie Rechtsbeschermingrichtlijnen Aanbesteden, ofwel WIRA, in werking getreden. Het doel van de WIRA is het waarborgen van rechtsbescherming voor ondernemers. Vóór invoering van de WIRA werden bij de afwijzing van inschrijvers tijdens aanbestedingsprocedures regelmatig gebrekkige motiveringen gebruikt. Met de invoering van de WIRA zijn de procedurele mogelijkheden van ondernemers tegen aanbestedende diensten aanzienlijk opgerekt en zijn gebrekkige motiveringen niet meer toegestaan.

In dit artikel zal worden uiteengezet welke spelregels aanbestedende diensten, zoals onderwijsinstellingen, conform deze wetgeving in acht moeten nemen. Maar ook wat de juridische gevolgen kunnen zijn bij het niet naleven van deze wetgeving.

Motivering gunningbeslissing

In de WIRA is bepaald dat aanbestedende diensten hun gunningvoornemen helder moeten motiveren. In de uitnodiging tot inschrijving dient de wijze toegelicht te worden waarop uitsluitinggronden en selectie- en gunningcriteria worden getoetst. De beslissing moet inzichtelijk onderbouwd zijn, waaruit blijkt dat er een belangenafweging heeft plaatsgevonden en relevante redenen worden aangedragen. Ook dient de gunningbeslissing elektronisch aan alle inschrijvers verzonden te worden.

In de motivering dienen in ieder geval de volgende aspecten aan bod te komen:

  • scoretabel voor alle scores;
  • de redenen voor de afwijzing;
  • de kenmerken en voordelen van de winnende inschrijving en de redenen waarom juist deze beter scoort dan de verliezende inschrijving;
  • de naam van de begunstigde ondernemer;
  • bij laagste prijs en de Economisch Meest Voordelige Inschrijving (EMVI) dient de winnaar bekend te worden gemaakt.

Mag aanbestedende dienst na verzending van de motivatie in het gunningsvoornemen deze motivatie aanvullen?

Deze vraag is beantwoord door de Voorzieningenrechter van de Rechtbank Arnhem1). Uit de jurisprudentie blijkt dat het aanbestedende diensten is toegestaan om de motivering van een gunningbeslissing aan te vullen, mits deze niet door een volledig nieuwe motivering wordt vervangen. De inschrijver dient nog wel voldoende tijd te hebben om op deze nadere motivering te reageren. Hier tegenover staat een uitspraak van de Voorzieningenrechter van de Rechtbank Maastricht, waaruit volgde dat aanvullingen van de motivatie niet toegestaan zijn2). In deze uitspraak werd door aanbestedende dienst, nadat motivatie van het gunningvoornemen had plaatsgevonden, een nadere grond voor afwijzing geformuleerd. De voorzieningenrechter kon hier niet mee instemmen. Er heerst dus verdeeldheid omtrent dit onderwerp.

Standstill termijn

De standstill termijn is in het leven geroepen om een deugdelijke rechtsbescherming te waarborgen. Aanbestedende diensten zijn verplicht een opschortende termijn van 15 dagen in acht te nemen voordat er een overeenkomst mag worden gesloten. Binnen deze termijn kunnen ondernemers in rechte opkomen tegen het gunningsvoornemen.

Rechtsmiddelen

Welke rechtsmiddelen kunnen ondernemers tegen een afwijzing inroepen?

Benadeelde ondernemers kunnen in een voorlopige voorziening vorderen dat de aanbestedingsprocedure wordt opgeschort en/of er een gebod tot heraanbesteding wordt gedaan. Tevens kan in een bodemprocedure vernietiging van de gesloten overeenkomst worden gevorderd indien de standstill termijn niet in acht is genomen of voldoende motivering ontbreekt. Vorderingen dienen wel tijdig ingediend te worden; binnen 30 kalenderdagen na aankondiging van gegunde opdracht. In het geval dat aanbestedende dienst verzuimt een aankondiging (of kennisgeving) te verzenden, bedraagt de termijn 6 maanden na het sluiten van de overeenkomst. De rechter heeft de mogelijkheid af te zien van vernietiging van de overeenkomst. Als alternatief kan de rechter de looptijd van de gesloten overeenkomst verkorten en/of een bestuurlijke boete opleggen.

Tot slot

Met de komst van de WIRA is het bij aanbestedingen ook voor het onderwijs van belang de wet- en regelgeving na te leven. Het gunningvoornemen dat aan de afgewezen ondernemers wordt gestuurd dient een uitgebreide motivatie te bevatten. Door deze uitgebreidere motivatie is het voor ondernemers mogelijk een afweging te maken of een eventuele voorlopige voorziening wenselijk en succesvol zal zijn. Kortom, de WIRA schept duidelijkheid in de rechtsbescherming voor zowel de aanbestedende dienst als ondernemer.

Meer informatie

mr. P.J.A.F. (Paul) van Sleeuwen, Pro Mereor Inkoopkenniscentrum, T: 026 - 370 14 76, www.pro-mereor.nl

__________

1) Vz 17 februari 2012, LJN BV7084

2) Vz 27 februari 2012, LJN BV7037

Deel dit artikel op:

 

Trefwoorden

Advertentie

Agenda

Geen evenementen

mei uitgave

Partners