Leren is bewegen - een informatieve workshop door ergonoom Dieter Breithecker op het Schoolplein

E-mailadres Afdrukken

De schadelijke effecten van een verkeerde zithouding zijn wetenschappelijk bewezen, onder anderen door de bekende Duitse ergonoom Dieter Breithecker. Hij geniet wereldwijd veel aanzien voor zijn onderzoek naar de zithouding van kinderen op school. Hij was op uitnodiging van directeur Johan van Leeuwen van Alcedo te gast in het klaslokaal op het Schoolplein tijdens de beurs Facilitair en op de NOT. Daar verzorgde hij een aantal workshops, op meubilair van Europa’s grootste schoolmeubelproducent VS, met de titel 'Leren is bewegen' om het belang van een dynamische leeromgeving duidelijk te maken.

Kinderen en tieners barsten van nature van de energie. Ze zijn de hele dag actief, maar op school mag dat niet. In de klas moeten ze stil zitten op een stoel, luisteren naar de docent of zelfstandig aan het werk zijn. “Fout”, zegt Dieter Breithecker. “Op die manier raken ze hun energie niet kwijt. Daarom zijn kinderen geneigd om op hun stoel te wippen, te draaien of af en toe te gaan staan. Als resultaat dat ze verveeld onderuit zakken en hun aandacht niet bij de les hebben”. Omdat zo’n situatie hun lichaamshouding en hun leerprestaties negatief beïnvloeden, heeft Alcedo bewegend leren opgenomen in hun visie op een dynamische leeromgeving. Johan van Leeuwen: “Wie onderuit hangt is bovendien niet alert, dus een slechte zithouding gaat onmiddellijk ten koste van de concentratie en de leerresultaten.”

Workshop Dieter Breithecker

Tijdens de workshops 'Leren is bewegen' nam Breithecker zijn gehoor mee terug naar de prehistorie en liet zien dat de vorm van de ruggengraat de mens in staat stelt rechtop te lopen. Hij toonde aan dat de ruggengraat een kwetsbaar lichaamsdeel is, dat tijdens de groei van een kind een ontwikkeling doormaakt die niet mag worden geforceerd. De visie van Breithecker lijkt volgens Van Leeuwen puur te gaan over inrichting van klaslokalen, maar daaronder ligt een wetenschappelijk verantwoorde visie op onderwijs en lesgeven, die naadloos aansluit op de uitgangspunten van Alcedo.
Jonge kinderen, die een groot deel van de dag in een schoolbank moeten zitten en niet mogen bewegen, hebben een geforceerde houding waar het lichaam op die jonge leeftijd nog niet aan toe is. Zitten is op zich al een onnatuurlijke houding, die verantwoordelijk is voor tal van rugklachten. Het is volgens Breithecker veel beter als er voor meubilair wordt gekozen dat een vorm van bewegen toelaat. Want dan wordt tegemoet gekomen aan de natuurlijke drang van het lichaam om te willen bewegen. Hij nodigde de aanwezigen uit plaats te nemen op schoolmeubilair van VS, dat de leerling de noodzakelijke fysieke vrijheid geeft.

Eenheid van lichaam en geest

Daar komt bij dat lichaam en geest onlosmakelijk met elkaar zijn verbonden. Een actief lichaam heeft een actieve geest. Als het lichaam het geforceerd af moet laten weten zal de geest ook niet goed functioneren. Tegenwoordig wordt er door alle hedendaagse communicatiemiddelen een flink beroep gedaan op de geest, de ogen en de oren. Tegelijkertijd wordt de fysieke kwaliteit van het lichaam veronachtzaamd, waardoor dat achteruit gaat. Daarmee ondergraaft men dus de cognitiviteit, het vermogen om informatie op te nemen.

Dr. Dieter Breithecker toonde de deelnemers aan de workshop, door bepaalde lichaamshoudingen, het belang van de eenheid van lichaam en geest.

Breithecker legde zijn gehoor uit dat het bekken tijdens het zitten de vrijheid moet hebben om te bewegen, zodat het lichaam zijn natuurlijke houding kan aannemen. Aan de hand van beelden liet hij zien dat op een standaard leerlingensetje het lichaam van kinderen naar voren helt. In deze positie neemt de ruggengraat de vorm van een C aan. Proeven hebben aangetoond dat leerlingen in een statische stoel geen energie (zuurstof) produceren waarmee de hersenen geactiveerd worden. In een dynamische stoel gebeurt dat wel. Breithecker: "De rugleuning en frame-constructie van de bewegende stoel van VS zorgen ervoor dat de lichaamsbewegingen worden gevolgd. Dat is goed. Daaruit kun je de conclusie trekken dat bewegend zitten de leerling bij de les houdt waardoor de leerprestaties stijgen. Werken met flexplekken, waardoor de leerling meer is beweging is, is als didactische variatie zeker aan te bevelen."

Alcedo Enriched Environment

De kijk van Breithecker op ergonomie en het bewegend schoolmeubilair van VS, passen volgens Johan van Leeuwen uitstekend bij de visie van Alcedo Enriched Environment. “Het optimaliseren van het pedagogisch en didactisch klimaat voor de mensen die werken in de school, van leidinggevende, docent tot de leerling is de drieslag: richting, inrichting en verrichting, waarover men in het onderwijs enthousiast begint te worden. Bovendien levert een dynamische leeromgeving, leefomgeving en werkomgeving gegarandeerd meer rendement op, zowel inhoudelijk als financieel. Want als je geld slim aanwendt kun je meer met minder.”

Voor meer informatie naar aanleiding van dit artikel kunt u zich wenden tot: Alcedo Enriched Environment, Drs. J.R. (Johan) van Leeuwen, Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.

De Duitse ergonoom dr. Dieter Breithecker toonde de deelnemers aan de workshop, door bepaalde lichaamshoudingen, het belang van de eenheid van lichaam en geest.

Deel dit artikel op:

 

Trefwoorden

Advertentie

Advertentie

Advertentie

Advertentie

September uitgave

Partners