Wethouder Leon Heuvelmans: "Maatschappelijke betrokkenheid geeft kwaliteit aan het onderwijs"

E-mailadres Afdrukken

Bijna alle schoolgebouwen in de gemeente Weert worden opgeknapt of er vindt nieuwbouw plaats. Nieuwe gebouwen krijgen ook voorzieningen als: voor- en naschoolse opvang, wijk- en sportvoorzieningen. Scholen raken daardoor meer maatschappelijk betrokken. Volgens wethouder Leon Heuvelmans geeft dit een flinke kwaliteitsimpuls aan het onderwijs. “Door dit compleet nieuwe denken over onderwijs maken we echt een vernieuwingsslag in met name het basis- en voortgezet onderwijs. Tegelijkertijd proberen we de problemen te tackelen als gevolg van de dalende leerlingenaantallen.”

Met zeventien basisscholen, een school voor speciaal onderwijs, drie scholen voor voortgezet onderwijs, een mbo-opleiding, een particuliere hbo-opleiding en de KMS van defensie heeft de gemeente Weert een breed spectrum aan opleidingen. De afgelopen jaren hebben gemeente en scholen veel gedaan om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren. Aan de onderkant is de structuur om zorgleerlingen op te vangen onderwijsbreed op peil gebracht. De basisscholen zijn bezig een afdeling op te zetten voor hoogbegaafden en het voortgezet onderwijs onderzoekt de haalbaarheid van havo- en vwo-opleidingen voor autistische kinderen. Voor sporters is er een LOOT-school gerealiseerd. De vo-scholen zijn bezig het onderwijsaanbod te verrijken met specialisaties, zoals technasium en tweetalig onderwijs.

Achterstand inlopen

Bij het aantreden van Leon Heuvelmans als wethouder in 2006 waren de onderwijsgebouwen in de gemeente sterk verouderd. Omdat nieuwbouwplannen niet van de grond kwamen, vertroebelde de sfeer tussen de schoolbesturen en de gemeente. Inmiddels is de gemeente bezig met een multifunctionele accommodatie, drie brede scholen, een nieuwe vo-school, een basisschool en een fusieschool te realiseren. Daarvoor is een bedrag van tussen de zestig en tachtig miljoen euro gereserveerd. Een flinke investering voor een gemeente met de omvang van Weert (bijna 50.000 inwoners).

De multifunctionele accommodatie in Tungelroy huisvest een basisschool, peuterspeelzaal, grand café, bibliotheek en een vergaderruimte.

Financiële buffer

Dit werd mogelijk door het invoeren van de reservepost onderwijshuisvesting. Toen bij een hercalculatie bleek dat er structureel nog meer geld in het fonds moest, vond Leon Heuvelmans de gemeenteraad aan zijn zijde. Enerzijds omdat de gemeente Weert haar verantwoordelijkheid voor het onderwijs heel serieus neemt. Anderzijds de wetenschap dat het aantal leerlingen in de komende jaren drastisch zal afnemen. “Dan is het efficiënter om het aantal schoollocaties te saneren en een aantal nieuwe scholen te bouwen. Dat is goedkoper dan oude locaties renoveren, terwijl die leeg komen te staan. Bovendien kunnen we bij nieuwbouw nog wat verdienen aan de verkoop van oude locaties die vrij komen. ”

Wijkfunctie

Weert streeft ernaar om in elke wijk een multifunctionele school te vestigen die dienst doet als basisschool met buitenschoolse opvang, een peuterspeelzaal en wijk- of sportaccommodaties. Heuvelmans benadrukt dat het combineren van functies in gebouwen niet wordt gedaan om geld uit te sparen. “Wij kijken samen met iedere school hoe je qua functionaliteit kunt komen tot maximale optimalisatie. Scholen worden dus van harte uitgenodigd om zelf met ideeën te komen. Want vanuit de school weet men natuurlijk wel wat slim is om te doen. De doelstelling is dat we voor hetzelfde geld een betere faciliteit kunnen neerzetten.”

Geslaagde projecten

Die visie heeft succes. In het kerkdorp Tungelroy is in 2008 een multifunctionele accommodatie geopend. Het pand huisvest een school met vijf klassen en doet dienst als gemeenschapshuis voor het dorp. Dat biedt onderdak aan de verenigingen uit Tungelroy. Verder hebben een peuterspeelzaal, een bibliotheek, een vergaderruimte en zelfs een grand café er een plek gekregen. Een meer grootschalig project staat in het centrum van Weert (zie maquette). Op 20 juni 2009 is daar brede school ‘Aan de Bron’ met sporthal geopend. In de brede school komen een basisschool met zeventien klaslokalen, een kinderdagopvang, buitenschoolse opvang, een peuterspeelzaal en activiteitenruimten voor welzijnswerk. De sportaccommodatie bestaat uit een grote hal, die geschikt is voor topsport, algemene wedstrijdsporten en lessen lichamelijke oefening voor diverse onderwijsinstellingen. Naast die grote hal is er een multifunctionele sportzaal, die plaats gaat bieden aan onder anderen de tafeltennisvereniging en de gehandicaptensportvereniging.

Gemeente is kartrekker

De bekostiging van het onderwijs in Weert blijft voorlopig onder regie van de gemeente. De scholen zorgen voor hun eigen exploitatie en de gemeente neemt de bekostiging van de onderwijsgebouwen voor haar rekening. Scholen zijn ook bereid financieel bij te dragen, wanneer ze door meer investeringen van de gemeente financieel voordeel hebben. Bij multifunctionele accommodaties, zoals die in Tungelroy, wordt onderzocht of het mogelijk is de exploitatie onder te brengen in een overkoepelende stichting. Maar er is nog geen beeld van hoe dat precies vorm moet krijgen. Volgens Leon Heuvelmans hebben de schoolbesturen voorlopig ook helemaal niet de behoefte aan een vorm van doordecentralisatie. De besturen zijn te klein om dat aan te kunnen. “Normaal gesproken zou je een schoolbestuur een pot geld geven en zeggen ‘red je maar’. Maar dan vraag je iets onmogelijks. Zij zijn niet in staat om een nieuwe school te bouwen, zeker niet als het complexer wordt dan alleen maar een verzameling klaslokalen. Daarom hebben wij heel nadrukkelijk die projectleiding ter hand genomen.”

De nieuwbouw van de brede school Aan de Bron met bijbehorende sporthal is in juni 2009 geopend. Het complex is geschikt voor breedte- en topsport. Behalve een wedstrijdsporthal zijn er een multifunctionele sportzaal, een moderne kantine, ongeveer 20 ruimten voor onderwijs, kinderopvang en peuterspeelzaal, een zaal voor welzijnsactiviteiten, die allemaal zo met elkaar verbonden zijn dat de multifunctionaliteit maximaal tot zijn recht komt.

Exploitatietechnisch gunstig bouwen

Hij is er trots op dat de nieuwe gebouwen van een betere kwaliteit zijn dan volgens de normen zou moeten. Alleen voor de bepaling van de vierkante meters die een school mag hebben wordt gebruik gemaakt van de normen, maar daarnaast is men vooral op zoek naar slimme oplossingen, ook als dat extra investeringen vergt. “Wij kijken ook naar de inverdien-effecten in de toekomst en maken daar waar mogelijk gebruik van. Om maar een voorbeeld te noemen: houten kozijnen zijn uit den boze in onze schoolgebouwen. Dus waar een extra investering leidt tot lagere exploitatielasten houden we daar nadrukkelijk rekening mee.” De systemen voor het binnenklimaat zijn zelfs zo ruim bemeten dat de luchtkwaliteit veertig procent boven de normen van het Bouwbesluit blijft. “We weten allemaal dat het binnenklimaat een belangrijk onderwerp is en dat er over een paar jaren nieuwe richtlijnen aan zitten te komen. Aangezien je een schoolgebouw bouwt dat veertig jaar mee moet, houden we daar nu al rekening mee.”

Sturen op demografische gegevens

Weert heeft de prognose van het aantal leerlingen voor de komende tien jaren als leidraad gebruikt voor het huisvestingsbeleid in het onderwijs. De gemeente vindt het ook belangrijk dat elke wijk en ieder dorp een eigen onderwijsvoorziening heeft. Omdat het aantal leerlingen met 20 procent terug zal lopen, zullen er een aantal relatief kleine onderwijsgebouwen kunnen worden gerealiseerd. Dat betekent dat niet ieder schoolbestuur in elke wijk een eigen schoolgebouw zal krijgen. Dat probleem is voorgelegd aan de scholen en daar zijn heel verrassende oplossingen uit voortgekomen. In één van de kerkdorpen komt er een multifunctionele accommodatie met twee scholen en een groot aantal gemeenschappelijke functies, waar een katholiek en openbaar bestuur samen gebruik van gaan maken. Ook in Weert zijn projecten gestart waarbij schoolbesturen heel ver gaan in de samenwerking. “De winst van de laatste jaren is dat de schoolbesturen elkaar daarin hebben gevonden. Want je krijgt onherroepelijk te maken met krimp en groei in leerlingenaantallen. We kunnen die schoolgebouwen nu zo bouwen dat het heel gemakkelijk is om van elkaars klaslokalen gebruik te maken.”

Weer vertrouwen in elkaar

De samenwerkende schoolbesturen stonden tot voor enkele jaren nog als kemphanen tegenover elkaar. Er was een groot wantrouwen. Leon Heuvelmans is er door middel van zachte dwang in geslaagd op een organische manier samenwerking tot stand te brengen. “Ik heb hen duidelijk gemaakt dat wij heel veel te bieden hebben als iedereen meewerkt. Want ik bouw heel graag scholen, wil heel graag investeren in het onderwijs. Maar dan moet het onderwijs daar ook zelf achter staan. Nu, na twee jaar, zien we dat dat werkt. Scholen hebben weer ambitie, er is weer durf en geloof in de toekomst. En het allerbelangrijkste: er is weer enthousiasme!”

Deel dit artikel op:

 

Trefwoorden

Advertentie

Advertentie

Advertentie

Advertentie

Mei uitgave

Partners